Crypto: Waarom Marktstructuur Belangrijker Kan Zijn dan je Koersdoel

Ciro Maurizius |
Handelen in Crypto's

Veel cryptotraders beginnen met een simpel plan. Ze kopen een munt, plakken er een koersdoel op en wachten. Zolang de markt rustig stijgt werkt dat best aardig. Tot er een grote gebeurtenis komt en ineens blijkt dat je niet zozeer een koersprobleem had, maar een marktstructuurprobleem.

Wie langer meedraait in crypto ziet hetzelfde patroon steeds terug. In 2013, 2017, 2021 en in talloze kleinere crashes daartussen. De prijzen schoten eerst hard omhoog, liquiditeit leek oneindig, iedereen had ambitieuze targets. Maar zodra de richting draaide, werden drie factoren belangrijker dan elk koersdoel: liquiditeit, uitvoerbaarheid en risico.

Voor lezers van PokerKamers.nl is dat geen vreemd idee. Met poker kun je ook de perfecte hand hebben, maar als je tafelkeuze slecht is of de stackverhoudingen ongunstig zijn, kloppen je berekeningen niet meer. In crypto werkt het net zo. De kwaliteit van de markt waarin je speelt bepaalt of jouw plan überhaupt uitvoerbaar is.

Waarom prijs niet het hele verhaal vertelt

De meeste beginners focussen bijna volledig op prijs. Ze tekenen lijnen, bedenken scenario’s en spreken in absolute doelen. Bitcoin naar € 100.000, een altcoin keer tien, een meme coin die “nog maar” naar de vorige top hoeft. Het klinkt concreet, maar het mist de kernvraag: in wat voor markt probeer je dat resultaat te halen?

Een simpele vergelijking maakt het duidelijk. Stel, je wilt 10.000 euro winst pakken op een munt.

  • Scenario A: de orderboeken zijn dik, de spread is klein en de handel zit vooral op een paar grote beurzen met veel volume.
  • Scenario B: dezelfde prijs, maar de orderboeken zijn dun, de handel is versnipperd over obscure exchanges en er is veel hefboom.

Jouw koersdoel lijkt hetzelfde, maar de kans dat je het netjes realiseert is totaal verschillend.

Historisch zie je dat vooral in altcoinrally’s. Tijdens de piek van 2017 schoten kleine coins eenvoudig tientallen procenten per dag omhoog. Toch bleek achteraf dat veel beleggers die “doelen” op papier haalden, in de praktijk niet tegen een redelijke prijs konden uitstappen. De eerste grote verkooporders bliezen het orderboek weg, de prijs stortte in voordat de rest van de markt reageerde.

Prijs vertelt je waar de markt nu ongeveer een evenwicht vindt. Marktstructuur vertelt je hoe kwetsbaar dat evenwicht is. Zodra de structuur fragiel wordt, veranderen koersdoelen in fantasie. Wie alleen naar prijs kijkt, ziet dat bijna altijd te laat.

Wat grote marktgebeurtenissen leren over liquiditeit

Liquiditeit is het vermogen om te kopen of verkopen zonder dat je de prijs zelf sterk beweegt. Het is de stille factor die pas interessant lijkt als hij ineens verdwijnt. In crypto gebeurt dat vaak schoksgewijs.

Tijdens de piek van Mt. Gox in 2013 zat een groot deel van het Bitcoinvolume op één beurs. Toen die beurs in problemen kwam, verdween in korte tijd een groot stuk van de liquiditeit. De prijsbewegingen werden extreem giftig. Niet omdat de “echte” waarde van Bitcoin in een paar dagen volledig veranderde, maar omdat het handelsnetwerk zelf klapte.

In 2020, tijdens de coronacrash, zocht de hele wereld ineens cash. Zelfs grote markten werden tijdelijk minder liquide. In crypto vertaalde zich dat naar plotselinge spikes in spread, slippage en liquidaties. Beleggers die dachten dat hun posities “veilig” waren omdat hun koers ver van de liquidatieprijs stond, ontdekten dat prijzen in een illiquide markt sneller kunnen springen dan hun risicomodel had voorzien.

Bij latere beursproblemen en stablecoinstress werd nog duidelijker hoe geconcentreerd liquiditeit soms is. Als een paar grote market makers zich terugtrekken of als een belangrijke brug tussen beurzen blokkeert, wordt het orderboek ineens veel dunner. Dat is geen theoretische nuance, maar een directe impact op jouw uitstaproute.

De les uit al die periodes: je kunt niet alleen kijken naar “hoeveel er vandaag wordt verhandeld”. Je moet ook letten op waar die liquiditeit zit, hoe stabiel de grote partijen zijn en hoe afhankelijk een munt is van één exchange of één chain. Liquiditeit is geen gegeven, maar een onderdeel van je risicobeoordeling.

Hoe je uitvoerbaarheid meeweegt in je plan

Uitvoerbaarheid is het praktische deel van je strategie. Niet “wat wil ik dat de markt doet”, maar “wat kan ik zelf doen als het misgaat of als het meevalt”. Dat is waar veel cryptobeleggers struikelen.

Stel dat je een klein altcoinproject hebt gevonden. Het verhaal klinkt goed, de community is enthousiast en de koers staat zogenaamd “laag”. Je koopt voor een serieus bedrag, want jouw koersdoel ligt ver weg. Vraag dan heel concreet: als ik er morgen uit wil, kan dat, en tegen welke prijs?

In talloze DeFi tokens in 2021 en 2022 zat de liquiditeit opgesloten in een paar pools, lagen veel tokens bij het team en vond de handel vooral plaats op één niche exchange. Naar boven leek alles soepel, maar bij de eerste grote verkoopgolf merkten beleggers dat hun exit in de praktijk nauwelijks bestond.

Een uitvoerbaar plan houdt rekening met:

  • de diepte van het orderboek voor jouw ordergrootte
  • het aantal beurzen waar je realistisch kunt handelen
  • de tijd die je nodig hebt om funds te verplaatsen bij stress
  • de extra druk van derivatenposities in paniekmomenten

Zelfs bij grote munten speelt dit. In periodes van extreme volatiliteit kunnen beurzen haperen, opnamepauzes instellen of marginregels aanpassen. Een plan dat alleen werkt als alles technisch vlekkeloos blijft lopen, is in feite een gok op perfecte omstandigheden.

Voor een risico bewuste belegger hoort uitvoerbaarheid een vaste plek in het plan te hebben. Net zoals een pokerspeler vooraf bedenkt hoe hij met verschillende stackgroottes en tafeldynamieken omgaat, bedenk jij vooraf wat je doet als de marktstructuur plots verslechtert.

Hoe marktstructuur onder de prijs verschuift

Stablecoins

Naast liquiditeit en uitvoerbaarheid speelt de manier waarop de markt is opgebouwd een rol. Marktstructuur gaat over concentratie van posities, de rol van hefboom, de invloed van stablecoins en de verdeling tussen spot en derivaten. Historische pieken en dalen laten zien dat die structuur vaak belangrijker is dan de spotprijs op een willekeurige dag.

In eerdere bullmarkten verplaatste een groot deel van de handel zich naar derivaten met hoge leverage. Dat zorgde voor extra brandstof omhoog, maar ook voor extreme neergang als liquidaties elkaar gingen versterken. De prijs op de grafiek leek een simpele op of neer beweging, maar onder de motorkap was het een kettingreactie van marge calls en geforceerde verkopen.

Ook de groei van stablecoins heeft de structuur veranderd. Stablecoins kunnen liquiditeit snel verplaatsen tussen beurzen en protocollen. Dat kan schokken dempen, maar het kan ze ook versnellen. Als vertrouwen in een stablecoin daalt, verschuift liquiditeit razendsnel naar andere hoeken van de markt. Munten die vooral op die ene stablecoin leunen, kunnen dan ineens droog komen te staan.